Afscheid nemen, uniek en persoonlijk

 

Waar ben je?

Het afscheid

Sinds jaar en dag staat de kraai bekend als symbool voor de dood. Als de kraaienmars wordt geblazen betekent het afscheid nemen of sterven, zo spreekt de volksmond. Diverse parabels, mythen en sagen verhalen over de treurige symboliek van de  kraai. Alhoewel er ook verhalen te vinden zijn die getuigen van zijn kennis, moed, profetie en welsprekendheid. Net als de mens kent ook deze vogel dus meerdere nuances en  kleuren. Ik zie hem als een troostvogel die met u op zoek gaat naar de bonte mix van kleuren die uw geliefde overledene zijn of haar unieke identiteit gaf. Om met liefde terug te kijken naar gedeelde waardevolle momenten. Om deze te vieren.  Om het verlies te betreuren. Om met elkaar te zijn. Om samen de nagelaten sporen te volgen en de herinnering in ons hart te sluiten.

Een Bonte-Kraai-afscheidsdienst is een op maat gemaakte afscheidsdienst waarbij de persoonlijkheid  van de overledene centraal staat. De belangrijkste bronnen zijn dus het geleefde leven en de wensen van de overledene. Daarnaast die van de nabestaanden met wie ik de rust en tijd wil nemen om in gesprek te gaan. Om samen te bespreken hoe we de afscheidsdienst vorm gaan geven.  Om de dienst nèt die kleur te geven zodat het klopt voor u.  Zodat het een waardig afscheid wordt waar u troostvol op kunt terug kijken. Passende rituelen kunnen een onderdeel zijn van dit afscheid.

Kraai: in andere versies ben ik een medicijnman of een spook. Handige zaken, medicijnmannen en spoken en kraaien. We kunnen dingen die andere personages niet kunnen, zoals verdriet opeten, geheimen ongeboren laten worden en theatrale gevechten voeren met taal en god

Fragment uit ‘verdriet is het ding met veren’ van Max Porter, vertaald door Saskia van der Lingen

 

Voorbespreking

Soms horen mensen in de verte al de kraaienmars en ontstaat er de behoefte om het afscheid dat komen gaat voor te bereiden. Ook dit behoort tot de mogelijkheden. Ik kom graag bij u langs om uw wensen door te spreken.

Tekst en draaiboek

Door mijn creatieve achtergrond kan ik verhalend schrijven en putten uit vele soorten teksten, poëzie en ideeën.  Met behulp van ons gesprek probeer ik te komen tot een  waarachtig verhaal en mooie opbouw van de dienst.  Ik maak een draaiboek waarin het verloop van de tekst, sprekers en muziek duidelijk wordt. Draaiboek, muziek en beelden worden tijdig aangeleverd bij de plaats van het afscheid zodat deze getest kunnen worden.
Tijdens het schrijfproces is het praktisch om één contactpersoon vanuit de familie aan te wijzen waarmee ik regelmatig kan overleggen.  Mijn teksten mogen vooraf gelezen worden.  Feedback en wederzijds overleg dragen bij aan de waarde van de dienst.

Presentatie

Hoe wordt de dienst gepresenteerd? Ik heb ruime ervaring met het spreken tijdens uitvaartdiensten. Ik zorg dat de tekst goed overgebracht wordt bij de aanwezigen. Men waardeert mijn warme stem en rustige spreektrant die niet melodramatisch is maar wel betrokkenheid uitstraalt.  Ik kan de dienst zowel in het Nederlands als in het Limburgs uitspreken.
Mogen ook anderen spreken? Ja, actieve deelname van een nabestaande kan heel waardevol zijn. Ik ondersteun u waar nodig en zie er op toe dat de inbreng op een mooi moment geïntegreerd wordt.
Het behoort ook tot de mogelijkheden om de presentatie in eigen hand te houden, in dat geval maakt u alleen gebruik van mijn regie- of schrijfdiensten.

…weet dat er niets hogers, krachtigers, gezonders en nuttigers in jullie verdere leven bestaat dan een goede herinnering ………
wanneer je veel van zulke herinneringen mee kunt nemen in je latere leven, dan ben je voor je hele leven gered. 

Uit:  de broers Karamazov – Dostojewski, in een vertaling van Arthur Langeveld

Voorbeelden van afscheidsdiensten

Een  tragisch ongeluk maakt een plots einde aan een mooi leven van deze dame.  De nabestaanden zijn geschokt. Nabestaanden blijken actief betrokken te zijn bij dit plotselinge verlies. Er komen creatieve ideeën op tafel. Alsook praktische hulp. Er werd gekozen om de uitvaart in een atelier van vrienden te houden waar diverse sprekers terugkeken op hun leven met de overledene. De sfeer was informeel en er was ruimte voor improvisatie. De kist werd door de kinderen beschilderd. De begeleiding naar en van de locatie ging met eigen vervoer en werd een ritueel en zo een wezenlijk onderdeel van het afscheid

Deze mijnheer die tijdens  zijn ziekbed het initiatief  nam  om  zijn afscheid voor te bereiden,  koos  muziek,  foto’s  en een sfeervol crematorium in Limburg uit.   Hij wilde dat zijn leven gevierd werd en niet betreurd. Een toast op zijn geleefde leven hoorde hierbij.  Hij liet de verdere invulling over aan zijn partner en kinderen.  In samenspraak met hen werd er gekozen voor bepaalde teksten en overdenkingen die zijn leven en opvattingen weergaven. Het werd een levendige dienst met mooie anekdotes,  een PowerPoint presentatie met de door hem gekozen foto’s en muziek en tot slot een toast op zijn leven waar hij met dankbaarheid op terug keek.

Haar tuin was haar leven. Deze mevrouw op leeftijd was een uitmuntende tuinierster. De familie was het er meteen over eens dat het prachtig zou zijn om het afscheid in de tuin te organiseren. Mag dat? Ja dus. Ze regelden zelf catering en stoelen. Na een eenvoudige maar bloemrijke woorddienst die op botanische wijze verwees naar haar karakter eigenschappen  werd mevrouw in kleine kring naar een crematorium gebracht. De gasten wachtten op de terugkomst van de familieleden. Toen vond er nog een samenzijn plaats in haar schitterende tuin. De weergoden waren goedgezind. Mevrouw ging als het ware op in haar bloemenpracht.

Verdriet bij de start van een nieuw leven.  Wat het begin van een mooi leven had moeten zijn eindigt helaas in de knop. Na een week geleefd te hebben overlijdt de kleine M.  Haar  ouders houden het kindje zo lang mogelijk thuis. Ze willen beslist geen grote dienst met allerhande pottenkijkers en kiezen daarom voor een kort maar mooi samenzijn in hun eigen huiselijke omgeving. Samen werden er muziek en rituelen gekozen. Het kindje werd gezamenlijk naar het crematorium gebracht waar in een kleine ruimte nog gelegenheid was voor een laatste afscheid. Erna werd er nog een boswandeling gemaakt met onderweg enkele stiltemomenten met overwegingen.

Een oudere vrijgezelle mijnheer wenste geen poespas. Hij was zelf een begenadigd accordeonspeler. Op familiefeestjes zong iedereen met hem mee. Gekozen werd voor een sobere levensbeschrijving en een passend gedicht. Het grootste gedeelte van de afscheidsdienst bestond uit het samen zingen voor de overledene. Familie had liederen en teksten uitgekozen die ze vroeger altijd samen zongen. De teksten werden uitgedeeld aan de gasten. Familie koos voor een kleine zaal in een crematorium.

 

Moeder overlijdt. Er heerst verdriet maar ook chaos. De familie is letterlijk en figuurlijk verdeeld. Niemand voelt zich geroepen de leiding te nemen. Of ik dat wil doen. Dat kan. In goed overleg met alle betrokken partijen is er gekozen voor twee afscheidsmomenten. Een kleine rituele dienst bij het sluiten van de kist en de dag erna voor select gezelschap een woorddienst in een kleine zaal van het crematorium. Zo werd het een passend afscheid voor beide partijen.

 

O heer, als de weiden verkillen,
als in de verslagen gehuchten
de angelusklanken verstillen…
Laat hoog uit de hemelen vallen
De kraaien die velen bevallen
Vreemd leger van krassende dieren
Met nesten waar stormen in ruisen…

Fragment uit het gedicht  ‘De kraaien’ van Arthur Rimbaud in een vertaling van Paul Claes.

Ervaringen

Complimenten en positieve ervaringen stimuleren mij om dit vak te blijven uitoefenen en geven u een idee van andermans tevredenheid. Indien u graag wilt weten of het tussen u en mij klikt, nodig ik u uit om geheel vrijblijvend telefonisch contact op te nemen met mij. Dan kan ik u een en ander vertellen en u kunt  zich een beeld vormen van mij en of ik de persoon ben die u zoekt voor deze bijzondere opdracht.

Ervaringen:

Beste  Nicole. We willen je bedanken voor de steun en de fijne gesprekken die uiteindelijk hebben gezorgd voor een waardig en persoonlijk afscheid van pap. We kijken met een goed gevoel terug naar het afscheid. Het was erg fijn om  met jullie samen te werken.
Groetjes Tini, Esther en Sylvia💐

…Je hebt een gave om mensen ook in lastige situaties op hun gemak te stellen. Knap!  Heel veel dank voor je mooie woorden, steun en al het meerdere dat je voor ons hebt gedaan. We kijken met een goed gevoel op het afscheid terug.

     het is een persoonlijke gave en mensenkennis om je in te leven in iemands leven en dat van zijn naasten……..|En ik ben nog vergeten te zeggen… het vele werk en bewerken van de diashow.

 

Bedankt voor de mooie dienst gisteren. Pap zou zo trots zijn geweest hoe we dit hebben met z’n 3tjes hebben gedaan. Voor mij is het de allermooiste dienst geweest die ik ooit heb meegemaakt. Ik weet dat het je werk is maar ik zal dit nooit vergeten. Merci

   Beste Nicole

Hierbij wil ik jou graag, mede namens onze kleine familie, hartelijk danken voor de wijze waarop jij het afscheid van onze geliefde (schoon) moeder, oma en tante gestalte hebt gegeven. Het heeft ons goed gedaan, de integere, hartelijke  en persoonlijke toon die jij hebt weten te raken. Uit alles bleek je inlevingsvermogen in het verdriet en gemis van een dierbare.

   Haar levensverhaal zo mooi vervat, het is een gave om dit op zo’n gevoelig moment over te brengen.

Nogmaals willen we je van harte bedanken voor de fijne en deskundige manier waarop je iets verdrietigs als het overlijden van ons nog voorzien hebt van een laatste mooie herinnering

Als gezin hebben we Nicole mogen leren kennen vanuit haar rol als woorddienstbegeleider ingezet door #DELA.
Een warme persoonlijkheid die veel verder kijkt dan alleen de woorden “uitvaart” en “nabestaanden”. Zij is zeer gedreven in het personaliseren van de afscheidsdienst voor degene die is moeten gaan én voor degenen die achterblijven. Om dat te bewerkstelligen hanteert ze geen 9 tot 5 mentaliteit.
Wat het helemaal af maakte was haar bijzondere manier van handelen in de nazorg… Professioneel maar hartverwarmend.

Hoi Nicole,  nogmaals hartelijk dank voor de mooie persoonlijke invulling van de uitvaart van mijn vader.” De spijker op de kop. ”

Ik  wil je bij deze hartelijk bedanken voor het mooie afscheid.  We hebben heel veel reacties gekregen dat het afscheid zo mooi was. Dus alleen maar lof. Bedankt hiervoor. Het hele afscheid was super geregeld.


…haar rust en natuurlijke manier van doen hebben wij als zeer prettig ervaren.

Nicole…ik wil  je graag nogmaals 💖🌸💗danken voor je warme, inleving, bij de voorbereiding en de mooie, warmhartige manier waarmee je Ome Jan zijn levensverhaal voorgedragen hebt. Verweven in de kringloop van te leven .

PRACHTIG… 🌸CHAPEAU 👍🙏💖👏👏 Ook de diashow was af👍

…………Ik wil je hartelijk danken voor de prettige en snelle manier waarop je alles hebt geregeld. De tijd die je hebt genomen en het geduld waarmee je onze verhalen hebt aangehoord. En vervolgens de manier waarop je onze verhalen aan elkaar hebt geknoopt tot een mooi samenhangend levensverhaal. Je hebt op een fijne, rustige manier de dienst geleid. Wij vonden het allemaal een prachtig afscheid dat pap (en mam) typeerde zoals ze zijn en waren en dat pap verdiende.
We hebben veel complimenten gekregen over de wijze hoe de afscheidsdienst was georganiseerd en dat is voor een groot deel jouw verdienste. Nogmaals hartelijk dank hiervoor!

 

….Het was veel te lang geleden dat ik nog eens een gesprek had dat mij zo goed deed, woorden schieten daarvoor tekort. Tevredenheid en gerustheid mochten wij ervaren samen met jou, heel veel dank daarvoor!!!

…. de dienst was echt prachtig en precies zoals wij het voor ogen hadden en gelukkig scheen het zonnetje ook volop…
Je woorden en de foto’s vulden elkaar zeer goed aan. Dan heb je gelukkig ook niet veel foto’s nodig. Echt super ook hoe je haar bril gebruikt hebt in combinatie met haar persoonlijkheid.
Wij zijn zeer blij en opgelucht dat je ons zo bij de hand genomen hebt, dat waarderen we echt enorm!
Nu wacht ons nog een moeilijke tijd zodra het besef echt ingedaald is bij ons… We zijn in ieder geval gesterkt door het mooie afscheid…
Ik hoop dat je nog veel andere families zal helpen bij het verlies van hun dierbaren..

 ….De volgende dag mochten wij kennis maken Nicole Linssen, ons had niks beters kunnen gebeuren, het klikte meteen en er was een volledig vertrouwen van beide kanten.
Zij wilde zich een beeld maken van mijn overleden echtgenote mijzelf en de kinderen , of haar dat lukte ?? Jazeker en hoe.
Door het vertrouwen dat we in haar hadden gekregen had zij van ons de volledige vrijheid gekregen tekst en dienst te regelen zoals zij dat in gedachte had. Ik zou nog 3 A-4 kunnen schrijven maar de manier waarop wij alles mochten ervaren is niet met woorden te beschrijven.
Nicole was voor ons meer als goud waard in deze zware periode en willen dat graag doorgeven aan mensen die nog twijfelen.

…..we waren erg tevreden over de dienst, eerlijk en toch waardig.

…….knap hoe je in korte tijd een beeld hebt kunnen vormen van V. Je sloeg de spijker op z’n kop, het klopte helemaal en we hebben niet veel hoeven te veranderen aan je tekst.

…….ik stuur jou alle complimenten van de nabestaanden plus mijn vrienden , die je zoveel pluimpjes gaven over hoe mooi je alles verwoord had en het super dialect . Dan van mijn kant nogmaals heel veel dank ❤️ Groetjes  M.

.…..via deze weg willen we jou graag nog een keer bedanken voor het voorbereiden en  voordragen van de dienst afgelopen vrijdag. Het was precies goed zo. Fijn dat je er voor ons was.  Heel erg bedankt!

.…..ik heb de laatste tijd helaas veel crematies achter de rug. Ik word gek van het geslijm in die diensten. Deze was een verademing. (reactie bezoeker)

…ik vond het fascinerend om te zien hoe u deze mooie  dienst op een ongedwongen, persoonlijke en warme manier  wist te begeleiden (reactie bezoeker)

….Wij als gezin kijken met een goed gevoel terug op het afscheid, het was mooi!  Bedankt voor je inbreng en inzet, het voelde goed!

 

We zijn allemaal super blij met de manier waarop we samen met jouw inbreng afscheid hebben kunnen nemen van mam/ oma.  Nogmaals dank je wel  voor alles, het betekent heel veel voor ons.